Dagje Uit

De geschiedenis van De Bazaar: van Zwarte Markt tot Europa's grootste

De geschiedenis van De Bazaar: van Zwarte Markt tot Europa's grootste

Elke zaterdag en zondag stromen tienduizenden bezoekers over de Boulevard van De Bazaar in Beverwijk. Ze lopen langs kramen met specerijen, passen jassen in de Grand Bazaar, eten Afghaans in Mihrab en vullen tassen met verse groenten van de Oosterse Markt. Wat weinig van hen weten: dit begon allemaal met één man, een leeg veilinggebouw en een idee dat hij had opgedaan in Colorado Springs.

Dit is het verhaal van De Bazaar — van een gewaagd experiment in 1980 tot de grootste overdekte markt van Europa.

Het begin: een makelaar met een idee

Bart van Kampen werd op 6 januari 1944 geboren in Noordwijkerhout. Hij was geen marktkoopman. In de jaren zestig opende hij een makelaarskantoor in Schagen dat in korte tijd uitgroeide tot marktleider in de regio. Van Kampen was een ondernemer in hart en nieren — iemand die kansen zag waar anderen problemen zagen.

Eind jaren zeventig nam hij een sabbatical van zijn makelaardij. Hij reisde naar de Verenigde Staten en kwam toevallig terecht op enorme vlooienmarkten — flea markets — in Colorado Springs. Duizenden kramen, tienduizenden bezoekers, een bruisende sfeer. Van Kampen zag meteen dat zoiets in Nederland niet bestond. En hij zag een kans.

Terug in Nederland ging hij op zoek naar een locatie. Hij vond die in Beverwijk: het leegstaande gebouw van de groente- en bloemenveiling. Een enorme hal, centraal gelegen, goed bereikbaar. Perfect.

13 september 1980: de eerste dag

Op zaterdag 13 september 1980 ging de markt voor het eerst open. Van Kampen noemde het bewust De Zwarte Markt — een provocerende naam die zou opvallen en nieuwsgierigheid zou wekken. Het werkte.

Die eerste dag waren er al 500 standhouders en 14.000 bezoekers. Dat was meer dan wie dan ook had verwacht. De markt bood een mix van tweedehands spullen, kleding, curiosa en voedsel — precies het soort eclectische chaos dat mensen aansprak.

De eerste vier jaar mocht de markt uitsluitend op zaterdag open zijn. Dat was een gemeentelijke beperking, maar het deed de populariteit geen kwaad. Elke zaterdag stonden de wegen naar Beverwijk vol.

De jaren tachtig: groei en de Oosterse Markt

De vroege jaren tachtig waren een periode van snelle groei. De markt trok steeds meer bezoekers en de samenstelling van de handelaren begon te veranderen.

1982: de Oosterse Markt ontstaat

In 1982 kwam er naast de Zwarte Markt een nieuw onderdeel: de Oosterse Markt. Dit was een direct gevolg van de veranderende bevolkingssamenstelling in de regio. Turkse, Marokkaanse en Surinaamse handelaren brachten hun eigen producten mee — specerijen, stoffen, levensmiddelen, kleding. Het trok een nieuw publiek aan en gaf de markt een internationale dimensie die ze tot dan toe niet had.

De Oosterse Markt groeide uit tot een van de populairste onderdelen. De geur van komijn, kurkuma en vers gebakken brood werd het handelsmerk van De Bazaar.

1984: ook open op zondag

Vanaf 1984 mocht De Bazaar ook op zondagen open. Dit was een keerpunt. Het weekendbezoek verdubbelde en het winkelgebied werd stap voor stap uitgebreid. Er kwamen nieuwe hallen bij, het terrein groeide en de faciliteiten werden verbeterd.

De jaren negentig: van Zwarte Markt naar De Bazaar

Tegen het midden van de jaren negentig was de markt allang geen vlooienmarkt meer. Naast de kramen waren er vaste winkels gekomen. Er was horeca, er waren themamarkten, er was een versmarkt. De naam "Zwarte Markt" dekte de lading niet meer — en had bovendien associaties die Van Kampen liever kwijt dan rijk was.

Transformatie van De Zwarte Markt in de jaren negentig naar De Bazaar

1994: de naamsverandering

In 1994 werd de naam officieel gewijzigd van De Zwarte Markt naar De Beverwijkse Bazaar, later simpelweg De Bazaar. De provocerende naam had zijn werk gedaan: iedereen kende de markt. Nu was het tijd voor een naam die de breedte en de ambitie van het project beter weerspiegelde.

De naamsverandering ging gepaard met verdere professionalisering. De hallen werden genummerd, er kwamen bewegwijzering en plattegronden, en het terrein kreeg een duidelijker structuur.

Groei van de hallen

In de loop van de jaren negentig werd het aantal hallen flink uitgebreid:

  • Hallen 1-3 en 5 bleven de thuisbasis van de originele Zwarte Markt — tweedehands, vintage, koopjes
  • Hallen 31-34 werden de Oosterse Markt — specerijen, stoffen, levensmiddelen
  • Hal 30 werd Mihrab — het grote food court met keukens uit de hele wereld
  • Nieuwe hallen werden gebouwd voor kleding, schoenen en mode

De markt groeide uit van een enkel veilinggebouw tot een complex van meerdere hallen langs een centrale Boulevard.

De jaren 2000: expansie en internationalisering

In de eerste decennia van de eenentwintigste eeuw ging de groei door. De Bazaar trok bezoekers uit heel Nederland en steeds vaker ook uit België en Duitsland. Het werd een toeristische bestemming — niet meer alleen een markt, maar een dagje uit.

Grand Bazaar (Hal 25-26)

Een van de belangrijkste toevoegingen was de Grand Bazaar in hallen 25 en 26. Dit werd het modedeel van De Bazaar: kleding, schoenen, cosmetica, parfum en accessoires in een modernere setting dan de traditionele kramen. De Grand Bazaar trok een jonger publiek aan.

Amazing Oriental

De komst van Amazing Oriental — een grote Aziatische supermarkt — versterkte het aanbod op het gebied van levensmiddelen. Naast de Oosterse Markt met zijn Midden-Oosterse en Noord-Afrikaanse producten was er nu ook een uitgebreid Aziatisch assortiment.

De Goudsouk

Een apart gedeelte gewijd aan goud en sieraden, geïnspireerd op de goudmarkten in Dubai en Istanbul. De Goudsouk gaf De Bazaar een extra dimensie van luxe naast de volkse kramen van de Zwarte Markt.

2014-2016: modernisering

Na decennia van organische groei was het tijd voor een grondige opknapbeurt. Tussen 2014 en 2016 werd De Bazaar gemoderniseerd:

  • Het hele terrein werd gratis toegankelijk — voorheen moest je voor sommige onderdelen betalen
  • De Boulevard werd vernieuwd en verbreed
  • Hallen werden gerenoveerd
  • De bewegwijzering en branding werden geüpdatet
  • Faciliteiten als toiletten en parkeerterreinen werden verbeterd

Deze modernisering was een bewuste keuze om De Bazaar aantrekkelijk te houden voor een nieuwe generatie bezoekers. Het resultaat was een professioneler ogend complex dat nog steeds de rauwe energie van een markt had.

De Bazaar in cijfers

Hoe groot is De Bazaar eigenlijk? De cijfers zijn indrukwekkend:

Oppervlakte circa 70.000 m²
Winkels meer dan 1.000
Kramen circa 300
Horecazaken circa 65
Hallen meerdere, langs een centrale Boulevard
Bezoekers per jaar miljoenen
Parkeerplaatsen duizenden (P1, P2, P3, P5)

Daarmee is De Bazaar de grootste overdekte markt van Europa. Vergelijkbare markten in andere landen komen niet in de buurt qua omvang en diversiteit.

De zeven gezichten van De Bazaar

Wat De Bazaar uniek maakt, is dat het niet één markt is maar een verzameling van heel verschillende onderdelen:

  1. De Zwarte Markt — het origineel. Tweedehands, vintage, koopjes. Hier begon het.
  2. De Oosterse Markt — specerijen, stoffen, Arabische levensmiddelen. Het kloppend hart.
  3. De Grand Bazaar — mode, kleding, cosmetica. Het moderne gezicht.
  4. Mihrab — het food court. Tientallen keukens, één terras.
  5. De Versmarkt — verse groenten, fruit en droogwaren.
  6. De Goudsouk — goud en sieraden.
  7. Amazing Oriental — Aziatische supermarkt.

Elk onderdeel heeft zijn eigen sfeer, eigen publiek en eigen aantrekkingskracht. Samen vormen ze een geheel dat nergens anders in Europa bestaat.

Het overlijden van Bart van Kampen

Op 11 september 2025 overleed Bart van Kampen op 81-jarige leeftijd. Met hem verloor Nederland een visionair ondernemer die vanuit een simpel idee — een vlooienmarkt in een leeg veilinggebouw — iets had gebouwd dat miljoenen mensen jaarlijks bezocht.

Van Kampen was geen marktkoopman maar een vastgoedondernemer die begreep dat een markt meer is dan handel. Het is ontmoeting. Het is cultuur. Het is de geur van komijn en het geluid van tientallen talen door elkaar. Dat begreep hij al in 1980, lang voordat multiculturaliteit een beleidsbegrip werd.

Zijn erfenis is niet alleen een markt van 70.000 vierkante meter. Het is een plek waar mensen uit alle hoeken van de samenleving elkaar tegenkomen — elke zaterdag en zondag opnieuw.

De culturele betekenis

De Bazaar is meer dan een markt. Het is een cultureel fenomeen dat iets zegt over Nederland.

Ontmoetingsplek

In een land waar integratie een eeuwig debatonderwerp is, is De Bazaar een plek waar het gewoon gebeurt — zonder beleid, zonder subsidie. Turkse gezinnen kopen specerijen naast Nederlandse stellen die een dagje uit hebben. Surinaamse vrouwen verkopen roti aan Marokkaanse families. Chinese ondernemers runnen restaurants naast Afghaanse koks.

Dat is niet het resultaat van een overheidsplan. Het is organisch gegroeid, omdat de markt ruimte biedt aan iedereen die wil ondernemen en iedereen die wil kopen.

Ondernemerschap

De Bazaar is voor veel migranten de eerste stap naar ondernemerschap geweest. Met een lage instapdrempel — een dagkraam op de buitenmarkt — konden mensen zonder groot startkapitaal beginnen met verkopen. Sommigen groeiden door naar vaste winkels, anderen startten vanuit hun Bazaar-ervaring een eigen bedrijf elders.

Die functie als broedplaats voor ondernemerschap is misschien wel de belangrijkste bijdrage van De Bazaar aan de Nederlandse samenleving.

Media en bekendheid

De Bazaar is door de jaren heen regelmatig in het nieuws geweest — niet altijd positief. In de beginjaren was er weerstand vanuit de lokale politiek en de gevestigde winkeliers. De naam "Zwarte Markt" deed ook niet iedereen goed. Maar de populariteit van de markt was niet te stoppen.

In latere jaren werd De Bazaar steeds vaker positief belicht als voorbeeld van geslaagde multiculturele samenwerking. Internationale media noemden het een van de meest bijzondere markten van Europa.

De toekomst

De Bazaar staat niet stil. Er wordt voortdurend gebouwd, gerenoveerd en vernieuwd. De renovatie van Hal 25 en 26 (Grand Bazaar) is een recent voorbeeld. Er zijn plannen voor verdere uitbreiding en modernisering van het terrein.

Tegelijkertijd is er discussie over de toekomst van het gebied. De gemeente Beverwijk heeft plannen voor woningbouw op en rondom het Bazaar-terrein — er wordt gesproken over drie- tot vierduizend woningen. Hoe dat zich verhoudt tot de markt, is nog onduidelijk.

Wat wel duidelijk is: De Bazaar is na meer dan 45 jaar nog altijd springlevend. De combinatie van koopjes, cultuur en streetfood die Bart van Kampen in 1980 voor ogen had, trekt nog steeds tienduizenden bezoekers per weekend.

Benieuwd hoe het er nu uitziet? Bekijk onze gids voor je eerste bezoek of pak de plattegrond erbij.

Tijdlijn

Jaar Gebeurtenis
1944 Bart van Kampen geboren in Noordwijkerhout
Eind jaren '70 Van Kampen bezoekt vlooienmarkten in de VS
13 sept 1980 Opening De Zwarte Markt — 500 standhouders, 14.000 bezoekers
1982 Ontstaan van de Oosterse Markt
1984 De markt mag ook op zondag open
1994 Naamsverandering van De Zwarte Markt naar De Bazaar
Jaren 2000 Grand Bazaar, Goudsouk en Amazing Oriental komen erbij
2014-2016 Grote modernisering — gratis toegang, vernieuwde hallen
11 sept 2025 Bart van Kampen overlijdt op 81-jarige leeftijd

Bronnen

Veelgestelde vragen

Wanneer is De Bazaar opgericht?

Op zaterdag 13 september 1980 opende De Bazaar voor het eerst haar deuren, toen nog als 'De Zwarte Markt', in het gebouw van de voormalige groente- en bloemenveiling in Beverwijk.

Wie heeft De Bazaar opgericht?

Bart van Kampen (1944-2025), een makelaar uit Schagen die het idee opdeed na een bezoek aan vlooienmarkten in de Verenigde Staten.

Waarom heette het eerst de Zwarte Markt?

Oprichter Bart van Kampen koos bewust voor een provocerende naam die zou opvallen. In 1994 werd de naam gewijzigd in De Bazaar, omdat de markt inmiddels was uitgegroeid tot veel meer dan een vlooienmarkt.

Hoe groot is De Bazaar nu?

De Bazaar beslaat circa 70.000 vierkante meter en heeft meer dan 1.000 winkels, ongeveer 300 kramen en zo'n 65 horecagelegenheden verdeeld over meerdere hallen.

Leeft de oprichter nog?

Nee. Bart van Kampen overleed op 11 september 2025 op 81-jarige leeftijd. Zijn levenswerk — De Bazaar — trekt nog altijd miljoenen bezoekers per jaar.